Cán bộ có hiểu thế nào là đúng quy trình?

(Bạn đọc) - “Hơi buồn cười một tí”, khi gần đây với mỗi sự việc nghiêm trọng dẫn đến thiệt hại tài sản nhà nước, hay thậm chí là vỡ đê đe dọa tính mạng cả hàng ngàn người, lại có không ít cán bộ lên tiếng cho rằng mọi việc đều… đúng quy trình. Điều này khiến nhiều người đặt ra câu hỏi: không hiểu cán bộ ngày nay có hiểu nghĩa của cụm từ “quy trình” không?

Từ khóa “Đúng quy trình” trên Google đều liên quan tới cán bộ

Nhân chuyện Chi cục trưởng Chi cục đê điều và phòng chống lụt bão TP Hà Nội, có câu phát biểu đầy ấn tượng về sự cố vỡ đê Hữu Bùi (Chương Mỹ, TP Hà Nội) là “vỡ có kế hoạch, chứ không phải bất ngờ”. Lại một lần nữa cần phải giải thích rõ nghĩa của từ “đúng quy trình”, không thì thật là sót thương cho cán bộ trình độ hiểu biết yếu kém là 1, nhưng thương cho nhân dân 10 khi phải chịu hậu quả phía sau của cụm từ “đúng quy trình” mà cán bộ nói ra. Có lẽ hơn hết, nên “ba mặt một lời” để xem nghĩa của từ này là như thế nào?

“Cả một sở ở tỉnh Hải Dương có tới 44 lãnh đạo trên tổng số 46 biên chế là đúng quy trình; đường ống nước Sông Đà vỡ lần thứ 20 đúng quy trình; ‘Vụ phó 26 tuổi’ và 31 nhân sự ở Ban chỉ đạo Tây Nam Bộ được bổ nhiệm đúng quy trình…” Đây là một số tít bài báo có trích dẫn câu nói của các cán bộ, lãnh đạo nhà nước khi phát biểu về đúng quy trình.

"Tức nước vỡ bờ" là đúng quy trình?

“Tức nước vỡ bờ” là đúng quy trình?

Vậy quy trình là gì? “Quy trình – Procedure, là trình tự (thứ tự, cách thức) thực hiện một hoạt động đã được quy định, mang tính chất bắt buộc, đáp ứng những mục tiêu cụ thể của hoạt động quản lý” – trích Wikipedia.

Nếu hiểu như vậy, thì quy trình là một phương pháp để thực hiện một quá trình, một công việc cụ thể. Trong quản lý nhà nước, thì quy trình sẽ bắt buộc bằng văn bản, cụ thể là các văn bản pháp luật, nghị quyết, chỉ thị, quyết định… hay hiểu đơn giản như Thứ trưởng Bộ Nội vụ – Trần Anh Tuấn, cho rằng: “Đúng quy trình là đúng pháp luật, đúng các quy định của Đảng”.

Thiết nghĩ, nếu những tít bài báo trên mà đúng quy trình như khái niệm trên, thì Sở LĐ – TB & XH ở Hải Dương sau khi bị phanh phui lại một loạt lãnh đạo lại xin từ chức?; Đường ống nước Sông Đà sao không khẳng định thêm lần vỡ thứ 21 cũng vẫn đúng quy trình?; Nếu đúng thì sao Ban chỉ đạo Tây Nam Bộ sao lại có một loạt cán bộ bị kỷ luật và chịu cảnh “kết thúc hoạt động”?…

“Đúng quy trình” là một thừ khóa “thần thánh” ở Việt Nam, là một từ mà mỗi lượt tìm kiếm trên Google lại gắn với một đích danh, một cá nhân là lãnh đạo, cán bộ.

Thật tình, một từ khóa nếu xét về mặt hình thức thì rất mĩ miều, hướng tới cái đúng, chính xác và có kết quả. Nhưng “than ôi” nếu nhìn vào thực tế thì, cụm từ “đúng quy trình” lại là một tai họa ở một quốc gia như Việt Nam. Từ ngữ này đi kèm với những cái sai phạm của PVC, PVC, của ngân hàng OceanBank…; nó gắn với sai phạm trong việc bổ nhiệm cán bộ như: Vũ Quang Hải, Trịnh Xuân Thanh, Vũ Minh Hoàng…; còn đối với người dân thì “đúng quy trình” đó là hậu họa của Formosa, những cái chết oan uổng ở bệnh viện, những cơn xả lũ đầy “hoảng loạn” ngập tới mái nhà của người dân…

Quy trình chỉ là sự bao biện, ngụy biện để rũ bỏ trách nhiệm

Đối với người cán bộ, việc quy trình quan trọng hơn hay “Việc gì lợi cho dân, ta phải hết sức làm” quan trọng hơn? Nếu lãnh đạo phường Văn Miếu, (Hà Nội) làm việc không đúng quy trình, mà xử lý cho dân trong 10 – 15 phút thì liệu có bị kỷ luật không? Tại sao lãnh đạo phường không làm, trong khi các địa phương khác việc cấp giấy chứng tử họ đều làm “không đúng quy trình”?

Hãy cùng thử nhìn nhận một số cách làm của cán bộ “không đúng quy trình” ở dưới đây, mà lại có nhiều thành quả hơn biết bao nhiêu lời nói “đúng quy trình” của một số cán bộ hiện nay.

Kim Ngọc (1917-1979) là nguyên Bí thư Tỉnh ủy tỉnh Vĩnh Phú, nếu ông làm đúng quy trình thì chắc hẳn không biết bao giờ nước ta mới có hình thức “khoán hộ” để đổi mới được tư duy nông nghiệp của Việt Nam.

Mặc dù ông có công rất lớn, nhưng nhiều người không hề biết rằng bí thư Kim Ngọc sau khi thực hiện hình thức khoán hộ vào năm 1966, mặc dù được nhân dân ủng hộ ngay từ khi những ngày đầu tiên thực hiện. Nhưng chủ trương đó cũng bị đình chỉ vào cuối năm 1968, bản thân ông buộc phải kiểm điểm và thừa nhận là “có sai lầm nghiêm trọng trong chủ trương khoán hộ”.

Sau khi bị đình chỉ vì “không đúng quy trình” mà cách làm của bí thư Kim Ngọc phải “đóng tủ”. Đến tận 13 năm sau khi hình thức khoán hộ ra đời, Đảng và Nhà nước mới nhìn nhận được ưu điểm của “khoán hộ” và Bộ Chính trị mới quyết định ban hành Chỉ thị 100 (1981) và Nghị quyết 10 (1988). Từ đó, bộ mặt nông nghiệp của Việt Nam mới dần thay đổi từ nước phải nhập khẩu lương thực, trở thành nước xuất khẩu lương thực hàng đầu thế giới.

"Tức nước vỡ bờ" là đúng quy trình?

“Tức nước vỡ bờ” là đúng quy trình?

Đó là câu chuyện của ngày xưa, còn câu chuyện ngày nay thì làm sao? Ở nước ta chẳng có luật nào quy định việc đua xe thì sẽ bị tịch thu để bán lấy tiền xây nhà cho người nghèo. Nhưng ấy thế mà có người lại dám làm như thế đó, đó là Nguyên Bí thư Thành ủy TP Đà Nẵng – Nguyễn Bá Thanh.

Ông Nguyễn Bá Thanh tự đặt câu hỏi: “Tại sao TP Đà Nẵng không có đua xe?”. Rồi ông cũng tự trả lời: “Bởi vì đua thì bị tịch thu xe, bán lấy tiền xây nhà cho người nghèo chứ không nói nhiều, không cãi, không tranh luận… Tôi còn “trông” cho nó đua bằng xe ô tô đắt tiền để tịch thu, bán lấy tiền cho nhiều!”.

“Tôi nhớ mãi khi ra Quốc hội có người chất vấn luật nào cho phép Đà Nẵng tịch thu xe đua? Tôi xin thưa Quốc hội chứ luật pháp nào cho phép đua xe? Luật nào cho phép xách xe máy ra đua, táng chết người này người kia lung tung như thế? Chả có luật nào hết, vậy thì áp dụng luật nào? Luật tịch thu! Để đảm bảo quyền được sống của người dân, chính quyền phải bảo vệ. Đâu phải nó đua nó chết mình nó mà còn táng chết người khác nữa. Tịch thu xe về cho mấy ông xe thồ nghèo còn tốt hơn để chúng nó lộng hành!” – Qua đó chúng ta có thể hiểu quy trình không nên là thế hay nên là thế?

Quy trình không thể tự sinh ra, nó sinh ra đều là do con người làm ra, lập ra để thực hiện và tuân thủ để hướng tới một mục đích chung. Quy trình trong một xã hội đều hướng tới sự văn minh, tiên tiến, vì vậy nếu quy trình chưa đúng thì sửa, sai thì thay thế, loại bỏ.

Việc có thực hiện đúng quy trình hay không đều sẽ không quan trọng ở cơ quan nhà nước nếu mà có lợi cho dân. Bởi hệ thống pháp luật Việt Nam chưa thể nào mà hoàn chỉ tuyệt đối, với lại quy trình quá sẽ tạo ra khuôn mẫu của sự máy móc, giáo điều, mà xã hội thì không hề tồn tại đơn giản như vậy.

Một số người lại cho rằng nó chỉ là như một tấm lá chắn, để chống đỡ cho những sai sót và trục lợi cho bản thân. Vì vậy, không lạ gì khi thành thích thì một số người tranh giành, cho đó là nỗ lực của bản thân. Nhưng khi có khuyết điểm thì lại đổ lỗi cho “đúng quy trình”, đó là cánh cửa để “chạy tội”, lấp liếm, bao che cho bản thân.

Suy cho cùng, nếu đúng quy trình mà chỉ để lại hậu họa, thì đúng hay không có còn quan trọng nữa. Nếu người cán bộ chỉ biết đổ lỗi cho quy trình, dựa vào quy trình mà để “mồm miệng đỡ chân tay” thì nhất định phải loại bỏ con người đó. Bởi họ không những không thực hiện đúng quy trình, mà cong đổ lỗi cho chính quy trình đó…

Thật là tội lỗi nếu “quy trình mà biết nói năng”, thì không biết có bao hàm răng cán bộ sẽ chẳng còn?

CTV Đinh Lực

Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về banbientap@truongthimai.org
Xem thêm: